Κατ' αρχήν θα ήθελα να σας ευχαριστήσω για δύο πράγματα.
Πρώτο, για την τιμή που μου κάνατε να μου ζητήσετε να μιλήσω στο συνέδριο σας. Ειλικρινά, αισθάνομαι πολύ μικρός απ' τη μια μπροστά στα διανοητικά μεγέθη που υπάρχουν μέσα σ' αυτήν την αίθουσα και από την άλλη στον πλούτο της προσφοράς σας προς τον άνθρωπο. Καθώς, ως Χριστιανοί Γιατροί έχετε την καθημερινή ευκαιρία να διακονήσετε το σώμα και την ψυχή του ανθρώπου κοινωνώντας έτσι την αγάπη του Χριστού προς το πρόσωπο του.
Δεύτερο, για την τιμή να μας επισκεφτείτε, να απολαύσετε τις ομορφιές του τόπου μας, αλλά ιδιαίτερα για την ευκαιρία μαζί να λατρεύσουμε τον Τριαδικό Θεό μας.
Το γενικό θέμα του συνεδρίου σας είναι ''Προσφορά και Μαρτυρία''.
Θα επιθυμούσα η δικιά μου εισήγηση να δώσει περισσότερη έμφαση στη θεολογική και Βιβλική βάση της ''Προσφοράς'' παρά στην ''Μαρτυρία'' εάν με τον όρο ''Μαρτυρία'' εννοούμε τη Χριστιανική μας Προφορική Ομολογία. Κι αυτό όχι διότι θέλω να υποβιβάσω την σπουδαιότητα και την αναγκαιότητα της λεκτικής ομολογίας η οποία πρέπει να θεωρείται δεδομένη, αλλά διότι πιστεύω ότι έχει δοθεί υπερβολική έμφαση από τους άμβωνές μας σ' αυτήν και συνήθως εις βάρος της προσφοράς ή της υπηρεσίας, εάν θέλουμε να είμαστε Βιβλικότεροι.
Για περισσότερο από 100 χρόνια η θεολογική διαμάχη μέσα στους κύκλους μας εξέλαβε αυτές τις δύο συνιστώσες της Χριστιανικής ταυτότητας, ως διαλεκτική αντιθέσεων, με τη μια να αναιρεί την άλλη.
Α. Η Συντηρητική Πλευρά
Η μια πλευρά του ευαγγελικού κόσμου θεωρεί ότι ο αποκλειστικός σκοπός της Εκκλησίας είναι να κηρύξει τον λόγο του Θεού, να δει ψυχές να σώζονται, η Εκκλησία να αυξάνει και ο Χριστιανός να ετοιμάζεται για τον ερχομό του Κυρίου ο οποίος θα επιφέρει και την καταστροφή της ''αμαρτωλής'' γης.
Σύμφωνα μ' αυτήν την συλλογιστική, η οποιαδήποτε ''προσφορά'' της Εκκλησίας προς τον κόσμο σε θέματα δικαιοσύνης, ανθρωπίνων δικαιωμάτων, οικολογίας, προσφύγων, και γενικά πολιτισμού, κινδυνεύει να κατηγορηθεί ως ''κοινωνικό ευαγγέλιο''.
Β. Η Φιλελεύθερη Πλευρά
Η άλλη πλευρά απορρίπτει τα προηγούμενα ως ανεδαφικά κι έξω πραγματικά. Η έμφαση είναι αποκλειστικά σε μια κοινωνική παρουσία εκφραστική της προσευχής του Κυρίου:
''ελθέτω η βασιλεία σου, γεννηθήτω το θέλημά σου ως εν ουρανώ και επί της γης''.
Όμως, μπορεί η Εκκλησία να συνεχίσει να θεωρεί την ''Προσφορά'' και την ''Μαρτυρία'' ως έννοιες αντίθετες;
Πιστεύω, όχι! Διότι δεν έχουμε ούτε την πολυτέλεια, αλλά ούτε και τη βιβλική εντολή για κάτι τέτοιο. Δεν μπορούμε να μη κηρύξουμε το Ευαγγέλιο το οποίο έχει τη δύναμη να κάνει το ''Λύκο'' ''Αρνί'' και να του δώσει αιώνια ζωή.
Αλλά, επίσης δεν μπορούμε να μη σκύψουμε στον πονεμένο, τον πεινασμένο, τον πρόσφυγα, στα τόσα κοινωνικά κακά που ως σύγχρονοι γίγαντες Ανάκ μας κόβουν την ανάσα και γενικά να αδιαφορήσουμε για την πολιτιστική διάσταση του ανθρώπου.
Η ''Μαρτυρία'' και η ''Προσφορά'' αποτελούν τις δυο όψεις της ίδιας χριστιανικής ταυτότητας. Η ''Μαρτυρία'' δίχως την ''Προσφορά'' δεν έχει τις αποδείξεις που χρειάζεται για να τεκμηριώσει την εγκυρότητα του μηνύματός της. Διότι, ας είμαστε ειλικρινείς όσο κι αν η μυστικιστική μας εμπειρία με το Θεό εμπνέει τη ζωή μας, όσο κι αν θεωρούμε το μήνυμά μας ότι είναι Βιβλικό, η αλήθεια είναι ότι ούτε το ένα ούτε το άλλο είναι αυταπόδεικτα.
Όταν ο Θεός καλεί τον Μωϋσή, μετά την εμπειρία του με τον Θεό στην καιγόμενη βάτο, να μεταφέρει το ουράνιο μήνυμα στο λαό Του, ο Μωϋσής θέτει θέμα αποδείξεων. "Κύριε'', Του λεει, ''δεν θα πιστέψουν. Διότι θα πουν, 'Δεν εφάνη εις σε ο Κύριος" (Έξοδος 4.1). Σε απάντηση ο Θεός του ζητά τη ράβδο του η οποία θα αποτελούσε απόδειξη της εμπειρίας και της αποστολής του.
Από την άλλη πάλι ''Προσφορά'' δίχως τη ''Μαρτυρία'' αποτελεί ταξίδι χωρίς σκοπό.
Όταν πριν από έξι χρόνια, στο πρώτο άνοιγμά ''Προσφοράς'' της τοπικής Εκκλησίας προς την κοινωνία του Βόλου πήγα να δώσω κάποια χρήματα στο Ίδρυμα για Άτομα με Ειδικές Ανάγκες ("Άσπρες Πεταλούδες"), κατά την έξοδό μου από τη Γραμματεία μια κυρία που στεκόταν στην πόρτα του απέναντι γραφείου και άκουε τη συζήτησή μου με τη γραμματέα του Ιδρύματος, ζήτησε να μου μιλήσει. Μπήκα στο γραφείο της κι αφού μου συστήθηκε (ήταν η πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου) μου είπε, ''κύριε Μελετιάδη γνωρίζω την ευαγγελική εκκλησία, αλλά πείτε μου πού ήσασταν τόσα χρόνια?''
Δεν σας κρύβω ότι εκείνη τη στιγμή ντράπηκα τόσο για λογαριασμό μας που θα ήθελα να άνοιγε η γη και να εξαφανιζόμουν. Ναι, ως Εκκλησία ήμασταν γνωστοί με τις ευαγγελιστικές μας παρουσίες στην παραλία, αλλά απόντες από την 'πλατεία' της πόλης μας.
Πιστεύω ότι η απουσία του Χριστιανού και της Εκκλησίας από την κοινωνία του ανθρώπου δημιουργεί ένα τεράστιο Χριστολογικό, Εκκλησιολογικό και Ιστορικό έλλειμμα.
Σε λίγο θα μιλήσω για το Χριστολογικό κενό, αλλά θα ήθελα πολύ σύντομα να σχολιάσω τα άλλα δύο.
Σχετικά με το εκκλησιολογικό έλλειμμα, η αποστολή της Εκκλησίας δεν είναι ο εαυτός της. Δεν υπάρχει για να υπάρχει. Δεν καλείται να είναι μια εσωστρεφής, κλειστή κοινωνία κάποιων μυημένων.
Αντίθετα, η Εκκλησία είναι το μέσο για να έρθει η βασιλεία του Θεού επί της γης, γι' αυτό το λόγο πρέπει να είναι εξωστρεφής κι ανοικτή κοινωνία. Η οποία κοιτάζει τον κόσμο, τον πόνο του και τον πολιτισμό του κι αναγνωρίζει την ευθύνη της να αναμιχθεί ανάμεσά του λυτρωτικά κι όχι με τάση επιβολής.
Όσο η Εκκλησία δεν το κάνει, όσο αποφεύγει την παρουσία της μέσα στην ''πόλη'' του ανθρώπου τότε όλο και περισσότερο αυτή:
1. Θα περιθωριοποιείται
2. Θα Ιδιωτικοποιείται
3. Και η Κοινωνία δεν θα αλατίζεται με αποτέλεσμα ή να γεννά είδωλα ή η ίδια να ειδωλοποιείται
Αναφορικά με το ιστορικό κενό, η Εκκλησία δεν καλείται σε στατικότητα που καταναλώνεται σε μια ερμηνεία του παρελθόντος (υμνωδία, κήρυγμα), προδίδοντας έτσι το σκοπό ύπαρξής της. Η Εκκλησία του Ιησού Χριστού είναι δύναμης που καλείται να δημιουργεί και να γράφει ευεργετική ιστορία μέσα στην τοπική και παγκόσμια κοινωνία. Μέσα στην ιστορία του ανθρώπου όταν οι πιστοί κατάλαβαν αυτήν την ευεργετική αποστολή τους γράφτηκαν λαμπρές σελίδες ιστορίας με αιχμή του δόρατος την Εκκλησία.
Για παράδειγμα η κατάργηση της δουλείας στην Βρετανική επικράτεια αποτέλεσμα επίπονου και μακρόπνοου αγώνα του βουλευτή William Wilberforce και του John Newton. Ή ακόμη η καθιέρωση της Κυριακής αργίας μετά από αγώνα Χριστιανών, όπως ο Γεώργιος Χρυσάκης.
Και τώρα αναφορικά με το Χριστολογικό Κενό. Όσο η Εκκλησία ακροβατεί στην ''Προσφορά'' της και απουσιάζει από την κοινωνία του ανθρώπου πιστεύω ότι έχει ένα τεράστιο Χριστολογικό πρόβλημα. Δηλαδή, δεν μιμείται και δεν παρουσιάζει εικόνα Χριστού προς τα έξω που να επηρεάζει την κοινωνία. Μέσα στη Γραφή παρατηρούμε ότι η συμπεριφορά του Θεού προς τον αμαρτωλό άνθρωπο ήταν ολιστικής λύτρωσης, δηλαδή την ψυχή του, το σώμα του και την δημιουργία του.
Αυτή τη θέση του Θεού την βλέπουμε μεταξύ άλλων:
1. Στην Αντιμετώπιση των Αμαρτωλών Πρωτόπλαστων Ο Θεός θα είχε κάθε δικαίωμα και θα ήταν δίκαιο να καταστρέψει τον Αδάμ και την Εύα μετά την αμαρτία τους και να δημιουργήσει έναν καινούριο άνθρωπο. Όμως, δεν το κάνει. Αντίθετα κινείται να τους λυτρώσει εμπλεκόμενος στην ζωή τους. Έτσι ο Θεός δεν λειτουργεί μόνο ως ο Δημιουργός τους, αλλά και ως ο Ανανεωτής, ο Αγιαστής και ο Εκ-πολιτιστής του.
2. Στο Παράδειγμα του Ιησού Χριστού Το εδάφιο κλειδί που συνοψίζει ολόκληρο το Κατά Μάρκον Ευαγγέλιο και με μια φράση αποκαλύπτει τη φιλοσοφία της επίγειας παρουσίας του Χριστού είναι το 10.45, ''... ο Υιός του ανθρώπου ουκ ήλθε διακονηθήναι, αλλά διακονήσαι, και δούναι την ψυχήν αυτού λύτρον αντί πολλών''.
Αυτήν την Λυτρωτική διακονία Του ο Χριστός την φανέρωσε πρωταρχικά με την Εν-σάρκωσή Του, καθώς εν-σάρκωσε την αγάπη του Θεού για τον άνθρωπο. Η Εν-σάρκωση ήταν αγάπη στην πράξη, ευάλωτη δύναμη στα χέρια του αμαρτωλού ανθρώπου που τελικά θα τον μεταμόρφωνε σε ''νέο κτίσμα''. Δεν απέρριψε τον άνθρωπο, ούτε τα του ανθρώπου (εκτός από την αμαρτία του), αλλά επισκέφτηκε την 'πόλη' του λυτρωτικά για να την εκπολιτίσει.
Στη συνέχεια αυτήν την Λυτρωτική παρουσία τη φανέρωσε με το δίπτυχο, ''... ών ο Ιησούς ήρξατο ποιείν τε και διδάσκειν'' (Πρ. 1.1). Ένα πάρα πολύ μεγάλο μέρος των Συνοπτικών Ευαγγελίων αφιερώνεται στα έργα του Ιησού. Ενώ στο Κατά Ιωάννη Ευαγγέλιο έχουμε περισσότερη διδασκαλία, ωστόσο η διδασκαλία είναι επεξηγηματική των έργων του Ιησού (κεφ. 3, 5-11). Τα έργα Του δεν είχαν τη δική τους αυτοτέλεια αλλά λειτουργούσαν είτε ως πρόκληση, είτε ως επιβεβαίωση του λόγου Του. Χωρίς αυτά ο λόγος Του θα ήταν κενός νοήματος. Στον προβληματισμένο και φυλακισμένο Ιωάννη απαντά με τις αποδείξεις της παρουσίας Του, ''... τυφλοί αναβλέπουσι και χωλοί περιπατούσι, λεπροί καθαρίζονται και κωφοί ακούουσι, νεκροί εγείρονται και πτωχοί ευαγγελίζονται'' (Μτ. 11.5)
Και βέβαια το Θείο Πάθος αποτελεί το μέγιστο της διακονίας Του καθώς πρόσφερε ''... την ψυχήν αυτού λύτρον αντί πολλών''.
Ο Ιησούς Χριστός συνεχίζει και σήμερα να μας διακονεί και προς Τον Πατέρα, μέσω της μεσιτείας Του και προς εμάς καθώς μας ενδυναμώνει. Διότι, ο Ίδιος μας λεει, ''... άνευ εμού ού δύνασθε ποιείν ουδέν'' (Ιωάν. 15.5).
Σ' αυτήν την λυτρωτική παρουσία, στο δίπτυχο της ''Μαρτυρίας'' και ''Προσφοράς'', καλεί τους μαθητές Του μέσα στους αιώνες. Λίγες ώρες πριν τον θάνατό Του προσεύχεται στον Πατέρα λέγοντας, ''...καθώς εμέ απέστειλας εις τον κόσμον, καγώ απέστειλα αυτούς εις τον κόσμον. και υπέρ αυτών εγώ αγιάζω εμαυτόν...'' (Ιωαν. 17.18-19). Μετά την Ανάσταση ο Ιησούς ενώ αποστέλλει τους μαθητές Του λεει, ''... καθώς απέσταλκέ με ο Πατήρ, καγώ πέμπω υμάς'' (Ιωαν. 20.21). Ένας λόγος που συνοδεύτηκε προηγουμένως από μια χειρονομία που φανέρωνε τον χαρακτήρα της αποστολής, ''... έδειξεν αυτοίς τας χείρας και την πλευράν αυτού'' (Ιωαν. 20.20).
3. Οι Παράμετροι της Σωτηρίας Μας
Η σωτηρία δεν είναι αυτοσκοπός, δεν μπορεί να περιοριστεί και να καταναλωθεί σε ένα είδος εισιτηρίου για την αιώνια ζωή. Αντίθετα, πρέπει να είναι το εφαλτήριο της νέας ζωής η οποία βρίσκει το νόημά και το σκοπό της στην ''προσφορά'' μέσα στην κοινωνία του ανθρώπου, μέσα στην οποία καλείται να λειτουργεί λυτρωτικά.
Η Αγία Γραφή σε πάμπολλα σημεία θέτει τις παραμέτρους της σωτηρίας τους Χριστιανού, οι οποίες είναι θεοκεντρικές με σημείο ενδιαφέροντος τον άνθρωπο και ποτέ άτομοκεντρικές.
''Υμείς έστε το φως του κόσμου... ούτω λαμψάτω το φως υμών έμπροσθεν των ανθρώπων, όπως ίδωσιν υμών τα καλά έργα και δοξάσωσι τον Πατέρα υμών τον εν τοις ουρανοίς'' (Μτ. 5.14, 16).
''Αυτού γαρ έσμεν ποίημα, κτισθέντες εν Χριστώ Ιησού επί έργοις αγαθοίς, είς προητοίμασεν ο θεός ίνα εν αυτοίς περιπατήσωμεν'' (Εφ. 2.10).
''Πιστός ο λόγος. Και περί τούτων βούλομαί σε διαβεβαιούσθαι, ίνα φροντίζουσι καλών έργων προίστασθαι οι πεπιστευκότες τω Θεώ. Ταύτα εστί τα καλά και ωφέλιμα τοις ανθρώποις'' (Προς Τίτον 3.8).
Σε ποια έργα, σήμερα, η εκκλησία πρωτοστατεί?
''... ός αν θέλη υμών γενέσθαι πρώτος, έσται πάντων δούλος'' (Μκ. 10.44).
Εάν θέλουμε να επηρεάσουμε την κοινωνία μας τότε πρέπει να την υπηρετήσουμε και τότε αυτή θα προκληθεί να ρωτήσει:
Πχ. Καπούλας, ''σας παρακολουθώ ολόκληρη την εβδομάδα και παρατηρώ μια ειρήνη και μια χαρά. Τι σας κάνει διαφορετικούς?''
4. Η Υπηρεσία Είναι η Μόνη Γλώσσα Επικοινωνίας Με Τον Κόσμο
Ο Κύριος κοινώνησε την αγάπη Του προς τον κωφάλαλο της Δεκάπολης με τρόπο που ο ταλαίπωρος άνθρωπος μπορούσε να αντιληφθεί. Τον άγγιξε στ' αυτιά κι έσταξε σάλιο στη γλώσσα του. (Μκ. 7.31-37).
Ο Κόσμος μας είναι πνευματικά κωφάλαλος. Ο μόνος τρόπος για να κοινωνήσουμε μαζί του το μήνυμα αγάπης που φέρουμε είναι να τον ''αγγίξουμε'' λυτρωτικά ώστε να μας ''γευθεί''.
Δεν καλούμαστε ως Χριστιανοί να γίνουμε Σταυροφόροι, ούτε και μοναχοί, αλλά Μάρτυρες Χριστού εν λόγω και εν έργω. (Barth)
|
|